Aort kapak hastalıkları arasında sıkça karşılaşılan bir diğer durum ise aort kapak yetmezliği dir. Bu hastalıkta, kalbin sol karıncığı ile aort damarı arasında bulunan aort kapağı tam olarak kapanamaz ve kalpten pompalanan kanın bir kısmı geri kaçar. Bu durum, kalbin daha fazla çalışmasına ve zamanla kalp kasının büyümesine neden olur.
Bu yazıda, aort kapak yetmezliği hakkında merak edilen tüm detayları; nedenleri, belirtileri, tanı yöntemleri ve modern tedavi seçenekleri ile birlikte bulabilirsiniz.
Aort Kapak Yetmezliği Nedir?
Aort kapak yetmezliği, kalpten çıkan kanın bir kısmının aort kapağının tam kapanmaması nedeniyle kalbe geri dönmesi durumudur. Bu geri kaçış, kalbin yükünü artırır ve kalp zamanla büyümeye başlar. Hastalık ilerledikçe kalp yetmezliği bulguları ortaya çıkabilir.
Aort kapak hastalıkları içerisinde darlık ile birlikte ya da tek başına görülebilir.
Aort Kapak Yetmezliği Neden Olur?
Doğumsal Anomaliler
Bazı bireylerde doğuştan gelen biküspid aort kapağı (iki yaprakçıklı kapak) gibi yapısal bozukluklar aort yetmezliğine yol açabilir.
Romatizmal Ateş
Çocukluk çağında geçirilen romatizmal ateş hastalığı, aort kapağı yapısının bozulmasına neden olabilir.
Aort Damarının Genişlemesi (Aort Anevrizması)
Aort damarının genişlemesi, kapağın kapanma mekanizmasını bozarak yetmezliğe yol açabilir.
Bağ Dokusu Hastalıkları
Marfan Sendromu ve Ehlers-Danlos Sendromu gibi bağ dokusu hastalıkları aort kapağında yetmezlik gelişimine zemin hazırlar.
Yaşlanmaya Bağlı Değişiklikler
Yaş ilerledikçe aort kapağında kireçlenme, esnekliğin azalması ve yetmezlik görülebilir.
Göğüs Travması
Travmatik yaralanmalar sonucu aort kapağı zarar görebilir.
Aort Kapak Yetmezliğinin Belirtileri Nelerdir?
Hafif vakalarda belirti vermeyebilir. Ancak hastalık ilerledikçe şu semptomlar görülebilir:
- Nefes darlığı (özellikle eforla birlikte)
- Yorgunluk hissi
- Çarpıntı
- Kalp ritminde düzensizlik
- Göğüs ağrısı
- Kalpte üfürüm
- Baş dönmesi
- Bayılma (ileri vakalarda)
Aort Kapak Yetmezliği Nasıl Teşhis Edilir?
Aort kapak hastalıklarının tanısında en önemli yöntem ekokardiyografidir. Bu tetkik sayesinde:
- Aort kapağının kapanma fonksiyonu
- Geri kaçan kan miktarı
- Kalp odacıklarının boyutları
- Kalp kasının fonksiyonu
ayrıntılı şekilde değerlendirilir.
Gerekirse manyetik rezonans görüntüleme (MR) ve çok kesitli tomografik anjiografi ve kalp kateterizasyonu tedevainin planlanlanmasında çok değerli bilgiler verir.
Aort Kapak Yetmezliği Tedavi Yöntemleri
Tedavide amaç, kalbin büyümesinin önüne geçilmesidir. Tedavi seçimi, hastalığın şiddetine ve hastanın klinik durumuna göre yapılır.
İlaç Tedavisi
Hafif ve orta derecede yetmezliği olan, semptomu bulunmayan hastalarda ilaç tedavisi uygulanır. Kalp kasını destekleyen ilaçlar, tansiyon düzenleyiciler kullanılabilir. Ancak ilaç tedavisi hastalığı tamamen ortadan kaldırmaz.
Cerrahi Aort Kapak Tamiri veya Değişimi
İleri derecede aort kapak yetmezliği olan ve kalp fonksiyonlarında bozulma görülen hastalarda cerrahi müdahale önerilir.
Kapak Tamiri
Bazı özel durumlarda, özellikle aort damarının genişlediği durumlarda, kapak tamiri tercih edilir. Kapağın kendi dokusu korunur.
Kapak Değişimi (AVR)
Aort kapağı onarılamayacak durumda ise çıkarılarak yerine mekanik veya biyolojik kapak takılır.
- Mekanik kapak: Daha uzun ömürlüdür. Ancak hasta ömür boyu kan sulandırıcı ilaç kullanmalıdır.
- Biyolojik kapak: Kan sulandırıcı gerektirmez, ancak ömrü sınırlıdır.
Mini Aort Kapak Değişimi
Klasik cerrahi yönteme alternatif olarak, küçük kesi ile kapak değişimi yapılabilir. İyileşme süresi daha kısadır.
Dikişsiz Aort Kapak Değişimi
Ameliyat süresini kısaltan, dikiş kullanılmadan yerleştirilen biyolojik kapak yöntemidir.
TAVİ Yöntemi
Aort kapak darlığında olduğu gibi, bazı ileri yaşlı hastalarda TAVİ (Transkateter Aort Kapak İmplantasyonu) yöntemiyle aort kapağı değiştirilir. Ancak yetmezlik vakalarında uygulama sınırlıdır.
Aort Kapak Yetmezliği Hangi Durumlarda Ameliyat Gerektirir?
Aşağıdaki durumlarda cerrahi müdahale önerilir:
- Şiddetli yetmezlik
- Kalp fonksiyonlarında bozulma
- Sol karıncık büyümesi
- Nefes darlığı, yorgunluk gibi belirgin şikayetler
Aort kapak hastalıklarında en önemli kriter, kalp fonksiyonları bozulmadan müdahale edilmesidir.
Sıkça Sorulan Sorular
Aort kapak yetmezliği ölümcül müdür?
Tedavi edilmediğinde kalp yetmezliği ve yaşam kalitesinde ciddi bozulmalara neden olabilir.
Aort kapak yetmezliği kendiliğinden düzelir mi?
Hayır. Hastalığın ilerlemesi durdurulamaz; ilaç tedavisi semptomları hafifletebilir ancak kalıcı çözüm cerrahi müdahaledir.
Aort kapak yetmezliği ile yaşamak mümkün mü?
Hafif vakalarda mümkün olsa da ilerleyen vakalarda cerrahi müdahale şarttır.
